![\"\"](\"https:\/\/brtk.net\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/01\/Kibris-Turk-Psikologlar-Dernegi-KTPD.jpg?ver=d64867d8bb8b25e5ae0751e4745b7ada\")
<\/div>\nPsikologlar, medyay\u0131 depremle ilgili travmay\u0131 tetikleyecek yay\u0131nlardan uzak duramaya \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131.<\/p>\n
Rutine d\u00f6nmenin ya\u015fanabilecek travman\u0131n etkilerini azaltmaya yarayaca\u011f\u0131n\u0131 belirten psikologlar, travma ne kadar uzun s\u00fcrerse toplumsal d\u00fczenin bozulmas\u0131n\u0131n o kadar fazla olaca\u011f\u0131 konusunda da uyard\u0131.<\/p>\n
K\u0131br\u0131s T\u00fcrk Psikologlar Derne\u011fi\u2019nin a\u00e7\u0131klamas\u0131nda, \u201c\u0130yile\u015ftirici fakt\u00f6rlerden birinin insanlar\u0131n birbiriyle dayan\u0131\u015farak ac\u0131y\u0131 payla\u015fmas\u0131 oldu\u011fu unutulmamal\u0131d\u0131r\u201d denildi.<\/p>\n
K\u0131br\u0131s T\u00fcrk Psikologlar Derne\u011fi, yaz\u0131l\u0131 a\u00e7\u0131klamas\u0131nda \u015fu \u00f6nerileri payla\u015ft\u0131:<\/p>\n
\u201c6 \u015eubat 2023 Kahramanmara\u015f merkezli deprem sonras\u0131 ya\u015fanan kay\u0131plar\u0131n son derece ac\u0131 verici olmas\u0131n\u0131n yan\u0131nda \u015fok d\u00f6neminin atlat\u0131larak normalle\u015fme s\u00fcrecinin ba\u015flat\u0131lmas\u0131 gerekmektedir. <\/p>\n
Bilindi\u011fi \u00fczere hem T\u00fcrkiye\u2019de hem de Kuzey K\u0131br\u0131s\u2019ta deprem nedeniyle travman\u0131n etkileri uzun s\u00fcre hissedilmeye devam edecektir. \u0130lk 7-14 g\u00fcn\u00fcn \u015fok d\u00f6nemi oldu\u011fu, travmalar\u0131n etkilerinin ilk g\u00fcnlerde anla\u015f\u0131lamayabilece\u011fi, bu etkilerin 1 ay sonra da ortaya \u00e7\u0131kabilece\u011fi unutulmamal\u0131d\u0131r. <\/p>\n
Rutine d\u00f6nmek, ya\u015fanabilecek travman\u0131n etkilerini azaltmaya yarayacakt\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc travma ne kadar uzun s\u00fcrerse toplumsal d\u00fczenin bozulmas\u0131 o derece fazla olur. Bundan dolay\u0131 travman\u0131n etkisinin uzat\u0131lmas\u0131na engel olmak i\u00e7in;<\/p>\n
1- Medya kanallar\u0131n\u0131n art\u0131k deprem ile ilgili g\u00f6rselleri, haberleri ya da kay\u0131plar\u0131m\u0131zla ilgi g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri dramatize edici notlar ve videolarla payla\u015fmamalar\u0131n\u0131 ve etik \u00e7er\u00e7eve i\u00e7inde yay\u0131n yapmalar\u0131n\u0131n \u00f6nemini bir kez daha hat\u0131rlatmak istiyoruz. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu i\u00e7erikteki haberleri tekrarlamak, depremle ilgili rutin bilgilendirmeler yaparak sonu\u00e7lar\u0131ndan bahsetmeye devam etmek, do\u011fal iyile\u015fme s\u00fcrecine m\u00fcdahale etmek demektir. <\/p>\n
2- Medya kanallar\u0131n\u0131n yeni e\u011fitim-\u00f6\u011fretim d\u00f6neminde okul \u00f6nlerinde canl\u0131 yay\u0131n yapmas\u0131, \u00f6\u011frencilerle deprem ve kay\u0131plar hakk\u0131nda r\u00f6portaj yapmalar\u0131n\u0131n ciddi sak\u0131ncalar\u0131 oldu\u011funu, bu tarz giri\u015fimlerin travmay\u0131 tetikleyece\u011fini t\u00fcm medya kurulu\u015flar\u0131na hat\u0131rlatmak istiyoruz.<\/p>\n
3- \u00d6zellikle kitleleri etkileyen bu tarz travmatik olaylarda iyile\u015ftirici fakt\u00f6rlerden birinin insanlar\u0131n birbiri ile dayan\u0131\u015farak ac\u0131y\u0131 payla\u015fmas\u0131 oldu\u011fu unutulmamal\u0131d\u0131r. Bu nedenle okullarda ilk 3 ders saati i\u00e7inde s\u0131n\u0131flarda d\u00fczenlenebilecek anma \/ duygu payla\u015f\u0131m saatleri i\u00e7erisinde \u00f6\u011fretmenlerimizin ya\u015fanan olayla ilgili \u00e7ocuklar\u0131n konu\u015fmas\u0131 i\u00e7in alan a\u00e7malar\u0131, ihtiya\u00e7 duyuldu\u011fu kadar \u00e7ocuklar\u0131n duygular\u0131n\u0131 payla\u015fmas\u0131na ve konu\u015fmas\u0131na izin verilmesi olduk\u00e7a \u00f6nemlidir. Buna ek olarak, belirlenen programlar\u0131n \u00e7ok d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131k\u0131lmamas\u0131 ve \u00f6\u011fretmenlerin kendi rutinlerinin olu\u015fturulmas\u0131na olanak verilmesi normalle\u015fmenin daha rahat ya\u015fanmas\u0131na neden olacakt\u0131r. <\/p>\n
4- Kay\u0131p ya\u015fayan ki\u015filerin konu\u015fmalar\u0131 ya da hemen bir uzmana gitmeleri i\u00e7in zorlama yap\u0131lmamal\u0131d\u0131r. Bazen ya\u015fanan ac\u0131 hemen s\u00f6ze d\u00f6k\u00fclemeyebilir ve ki\u015fi bu s\u00fcre\u00e7te hemen destek istemeyebilir. Bu tarz erken m\u00fcdahaleler travmatik ki\u015filere daha \u00e7ok zarar verici olabilmektedir.<\/p>\n
5- Ya\u015fanan ac\u0131 ne kadar yo\u011fun olursa olsun sosyal medya kullan\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131n kay\u0131plar\u0131n resimlerini ve videolar\u0131n\u0131 kullanarak duygular\u0131n\u0131 payla\u015fmalar\u0131n\u0131n hem kay\u0131p yak\u0131nlar\u0131na hem de di\u011fer bireylerin travmatik durumlar\u0131n\u0131 k\u00f6t\u00fcle\u015ftirebilece\u011fini de hat\u0131rlatmak istiyoruz.\u201d<\/p>\n<\/p><\/div>\n