![\"\"](\"https:\/\/brtk.net\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/30\/tavuk-ormani-agac-kesimi-1480042.jpg?ver=c359735358a4cb2f92af4bd68b270666\")
<\/div>\nD\u00fcnya genelinde a\u011fa\u00e7 t\u00fcrlerinin h\u0131zla yok olma tehlikesiyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya oldu\u011funu belirten uzmanlar, 192 \u00fclkede a\u011fa\u00e7lar\u0131n tehdit alt\u0131nda oldu\u011funu vurguluyor.<\/p>\n
Yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalara g\u00f6re do\u011fadaki a\u011fa\u00e7 t\u00fcrlerinin \u00fc\u00e7te birinden fazlas\u0131 yok olma riski ta\u015f\u0131yor. Bu oran, nesli t\u00fckenme tehdidi alt\u0131ndaki t\u00fcm ku\u015f, memeli, s\u00fcr\u00fcngen ve amfibik t\u00fcrlerin toplam\u0131n\u0131 dahi a\u015fm\u0131\u015f durumda.<\/p>\n
BM Biyolojik \u00c7e\u015fitlilik Zirvesi\u2019nde endi\u015fe verici rapor
Bu kayg\u0131 verici tablo, d\u00fcnya liderlerinin do\u011fay\u0131 koruma ad\u0131na bir araya geldi\u011fi BM Biyolojik \u00c7e\u015fitlilik Zirvesi\u2019nde (COP 16) g\u00fcndeme getirildi. Kolombiya\u2019n\u0131n Cali kentinde yap\u0131lan zirvede, 2030 y\u0131l\u0131na kadar karalar\u0131n, denizlerin ve okyanuslar\u0131n y\u00fczde 30\u2019unun korunmas\u0131 hedefleniyor. Zirvede, a\u011fa\u00e7lar\u0131n sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 hayati faydalar ve kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131klar\u0131 tehlikeler bir kez daha vurguland\u0131.<\/p>\n
A\u011fa\u00e7lar, hava temizleme, karbon emisyonlar\u0131n\u0131 azaltma gibi \u00e7evresel i\u015flevlerinin yan\u0131 s\u0131ra, binlerce ku\u015f, b\u00f6cek ve memeli t\u00fcr\u00fcne yuva sa\u011flayarak ekosistemin dengesi i\u00e7in kritik bir rol oynuyor. Ancak, son ara\u015ft\u0131rmalar do\u011fadaki a\u011fa\u00e7lar\u0131n y\u00fczde 38\u2019inin yok olma tehlikesi alt\u0131nda oldu\u011funu g\u00f6steriyor. Bu \u00e7al\u0131\u015fma, Botanik Bah\u00e7eler Koruma Uluslararas\u0131 (BGCI) ve Uluslararas\u0131 Do\u011fa Koruma Birli\u011fi (IUCN) taraf\u0131ndan 1000\u2019den fazla bilim insan\u0131n\u0131n katk\u0131lar\u0131yla ger\u00e7ekle\u015ftirildi.<\/p>\n
BGCI\u2019den Emily Beech, a\u011fa\u00e7lar\u0131n d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131nda tehdit alt\u0131nda oldu\u011funu belirterek yerel koruma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n \u00f6ncelik kazand\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurguluyor.<\/p>\n
En b\u00fcy\u00fck tehditler: Tar\u0131m ve a\u011fa\u00e7 kesimi<\/strong> A\u011fa\u00e7 t\u00fcrlerinin korunmas\u0131 \u015fart<\/strong> Kew\u2019den koruma ara\u015ft\u0131rmac\u0131s\u0131 Steven Bachman, \u201cBu rakamlar ger\u00e7ekten \u015foke edici. A\u011fa\u00e7lar yok olursa, onlara ba\u011fl\u0131 olan pek \u00e7ok t\u00fcr de yok olacak\u201d diyerek biyo\u00e7e\u015fitlilik krizinin \u00f6nemine dikkat \u00e7ekti.<\/p>\n A\u011fa\u00e7s\u0131zl\u0131k do\u011fay\u0131 tehdit ediyor<\/strong> G\u00f6\u00e7men ku\u015flar\u0131n dinlenmek i\u00e7in kulland\u0131\u011f\u0131 geni\u015f \u0130ngiltere sahil alanlar\u0131n\u0131n daralmas\u0131, d\u00f6rt k\u0131y\u0131 ku\u015fu t\u00fcr\u00fcn\u00fc k\u0131rm\u0131z\u0131 listeye ta\u015f\u0131d\u0131. Gri ya\u011fmurcunu, dunlin, ta\u015f turnas\u0131 ve kervan \u00e7ullu\u011fu gibi ku\u015f t\u00fcrlerinin korunmas\u0131 i\u00e7in daha fazla \u00f6nlem al\u0131nmas\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulunuluyor.<\/p>\n<\/p><\/div>\n
Uzmanlar, a\u011fa\u00e7lar\u0131n yok olmas\u0131na yol a\u00e7an en b\u00fcy\u00fck etkenlerin tar\u0131m i\u00e7in arazi a\u00e7ma ve a\u011fa\u00e7 kesimi oldu\u011funu belirtiyor. Ayr\u0131ca, \u0131l\u0131man b\u00f6lgelerde a\u011fa\u00e7lar hastal\u0131klar ve zararl\u0131lar taraf\u0131ndan da tehdit alt\u0131nda. Magnolia, me\u015fe ve ak\u00e7aa\u011fa\u00e7 gibi tan\u0131nm\u0131\u015f t\u00fcrler, en \u00e7ok risk alt\u0131nda olan a\u011fa\u00e7lar aras\u0131nda yer al\u0131yor.<\/p>\n
Londra\u2019daki Kew Kraliyet Botanik Bah\u00e7esi\u2019ndeki bilim insanlar\u0131, a\u011fa\u00e7 t\u00fcrlerini korumak ad\u0131na tohumlar\u0131 toplayarak arboretumlarda \u00f6zel olarak yeti\u015ftiriyor.<\/p>\n
A\u011fa\u00e7larla birlikte di\u011fer bitki ve hayvan t\u00fcrleri de yok olma riski alt\u0131nda. Avrupa\u2019n\u0131n bir\u00e7ok b\u00f6lgesinde kirpiler do\u011fal ya\u015fam alanlar\u0131n\u0131 kaybediyor, bu durum da nesillerini tehlikeye sokuyor.<\/p>\n