![\"\"](\"https:\/\/brtk.net\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/29\/094801841.jpg?ver=1f882e0cb18aa4de7f9cfefaf70b0735\")
<\/div>\n\u0130spanya ve Portekiz\u2019de ya\u015fanan elektrik kesintisi sonucu milyonlarca insan\u0131n temel ihtiya\u00e7lara eri\u015fim sa\u011flayamamas\u0131, durumun neden kaynakland\u0131\u011f\u0131 y\u00f6n\u00fcnde sorular\u0131 g\u00fcndeme ta\u015f\u0131rken, kesintinin yenilenebilir enerjinin a\u015f\u0131r\u0131 kullan\u0131m\u0131, ani y\u00fck art\u0131\u015f\u0131, siber sald\u0131r\u0131 veya sistem y\u00f6netim s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 kaynakl\u0131 olabilece\u011fi g\u00f6r\u00fc\u015fleri \u00f6ne \u00e7\u0131k\u0131yor.<\/p>\n
\u0130spanya ve Portekiz\u2019de d\u00fcn \u00f6\u011fle saatlerinde ba\u015flayan ve \u0130ber Yar\u0131madas\u0131 genelinde ya\u015fayan 60 milyon ki\u015finin hayat\u0131n\u0131 bug\u00fcn sabah saatlerine kadar durma noktas\u0131na getiren b\u00fcy\u00fck \u00e7apl\u0131 bir elektrik kesintisi ya\u015fand\u0131.<\/p>\n
Kesintinin yay\u0131lmas\u0131n ard\u0131ndan \u0130spanya ve Portekiz\u2019de hayat ak\u0131\u015f\u0131nda ciddi aksakl\u0131klar ba\u015f g\u00f6sterdi. \u0130\u015fletmeler faaliyetini durdururken, binalarda asans\u00f6rler \u00e7al\u0131\u015fmad\u0131. Tren ve metro hatlar\u0131na ilave olarak trafik \u0131\u015f\u0131k sistemlerinin de durmas\u0131yla ula\u015f\u0131mda s\u0131k\u0131nt\u0131lar olu\u015ftu, hava limanlar\u0131nda seferler iptal edildi.<\/p>\n
\u0130spanya ve Portekiz\u2019i geni\u015f \u00f6l\u00e7\u00fcde etkileyen ve Fransa\u2019n\u0131n belirli b\u00f6lgelerinde sorunlar ortaya \u00e7\u0131karan kesinti nedeniyle milyonlarca insan temel ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamaktan mahrum kald\u0131 ve b\u00fcy\u00fck kentler karanl\u0131\u011fa g\u00f6m\u00fcld\u00fc.<\/p>\n
Avrupa\u2019da en son 2003 y\u0131l\u0131nda \u0130talya\u2019da 12 saat s\u00fcren ve 56 milyon insan\u0131 etkileyen geni\u015f bir kesinti ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131. Bu kesinti \u0130svi\u00e7re\u2019den \u0130talya\u2019ya elektrik sa\u011flayan y\u00fcksek gerilim hatt\u0131na bir a\u011fac\u0131n d\u00fc\u015fmesinden kaynaklanm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n
\u00d6te yandan, her iki \u00fclkedeki yetkililer de elektrik sistemindeki s\u0131k\u0131nt\u0131n\u0131n sebebi konusunda bir varsay\u0131mda bulunmamay\u0131 tercih ediyor.<\/p>\n
\u0130spanya Ba\u015fbakan\u0131 Pedro Sanchez, \u00fclkenin \u00f6\u011fle saatlerinde 5 saniye i\u00e7inde 15 gigavat elektrik \u00fcretiminin aniden kayboldu\u011funu, bunun da ulusal talebin y\u00fczde 60\u2019\u0131na denk geldi\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
Kesintinin uzun s\u00fcrebilece\u011fi konusunda uyar\u0131da bulunan Sanchez, b\u00f6yle bir durumun daha \u00f6nce hi\u00e7 ya\u015fanmad\u0131\u011f\u0131na dikkati \u00e7ekti.<\/p>\n
Sanchez, uzmanlar\u0131n hen\u00fcz kesintinin nedenini belirleyemediklerini, olas\u0131 her nedenin ara\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etti.<\/p>\n
\u2013 Siber sald\u0131r\u0131 belirtisi yok<\/em><\/p>\n Portekiz Ba\u015fbakan\u0131 Luis Montenegro da elektrik kesintisinin arkas\u0131nda bir siber sald\u0131r\u0131 oldu\u011funa dair hi\u00e7bir i\u015faret olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klad\u0131.<\/p>\n Elektrik kesintisinin nedeninin hen\u00fcz bilinmedi\u011fini aktaran Montenegro, durumun Portekiz\u2019den kaynaklanmad\u0131\u011f\u0131na dikkati \u00e7ekti. Portekiz\u2019de kesintilerin giderilmesi d\u00fcn gece saatlerini buldu.<\/p>\n Avrupa\u2019da 36 \u00fclkeden 40 elektrik iletim sistemi operat\u00f6r\u00fcn\u00fc temsil eden Br\u00fcksel merkezli dernek Avrupa Elektrik \u0130letim Sistemi Operat\u00f6rleri A\u011f\u0131 (ENTSO-E), \u0130spanya ve Portekiz\u2019in g\u00fc\u00e7 sistemlerindeki olaya ili\u015fkin, \u201cEn b\u00fcy\u00fck \u00f6ncelik g\u00fc\u00e7 sisteminin restorasyonudur.\u201d ifadesini kulland\u0131.<\/p>\n \u015eebeke entegrasyonunu ve enerji arz g\u00fcvenli\u011fini art\u0131rmak, elektrik \u00fcretim, iletim ve da\u011f\u0131t\u0131m verimlili\u011fini y\u00fckseltmek amac\u0131yla faaliyet g\u00f6steren ENTSO-E, \u201cOlay, \u0130spanya ve Portekiz\u2019in elektrik sisteminde kesintiye neden oldu. Fransa\u2019n\u0131n \u0130spanya s\u0131n\u0131r\u0131na yak\u0131n baz\u0131 b\u00f6lgeleri de durumdan \u00e7ok s\u0131n\u0131rl\u0131 bir s\u00fcre i\u00e7in etkilendi.\u201d de\u011ferlendirmesinde bulundu.<\/p>\n ENTSO-E, elektrik sisteminin voltaj\u0131n\u0131 geri y\u00fcklemek i\u00e7in belirlenmi\u015f prosed\u00fcrler ve protokollerin etkinle\u015ftirildi\u011fine dikkati \u00e7ekerek, \u0130spanya ve Portekiz iletim sistemi operat\u00f6rlerinin yeniden kurma s\u00fcreci hakk\u0131nda s\u00fcrekli bilgi sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirdi.<\/p>\n \u2013 Kesinti hakk\u0131nda<\/em><\/p>\n D\u00fcn \u00f6\u011fle saatlerinde \u0130spanya elektrik \u015febekesinde ya\u015fanan dalgalanma sonucunda \u00fclkenin Fransa ile olan elektrik ba\u011flant\u0131s\u0131 tamamen koptu, \u0130ber Yar\u0131madas\u0131 ile Avrupa k\u0131ta \u015febekesi aras\u0131nda ba\u011flant\u0131 kesildi. Avrupa sisteminden deste\u011fi kaybeden \u0130spanya elektrik sistemi ile Portekiz elektrik sistemi h\u0131zla \u00e7\u00f6kt\u00fc.<\/p>\n \u00d6te yandan, \u0130spanya ve Portekiz\u2019in elektriklerin kesilmesine ve milyonlarca insan\u0131n temel modern ihtiya\u00e7lara eri\u015fimin kopmas\u0131na tam olarak neyin sebep oldu\u011funu belirlemek i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmalar devam ediyor.<\/p>\n \u015eebeke operat\u00f6rlerinin elektrik sistemini tekrar \u00e7al\u0131\u015f\u0131r hale getirmek i\u00e7in teknik olarak \u00e7ok karma\u015f\u0131k bir s\u00fcreci takip etmeleri gerekiyor.<\/p>\n AB Komisyonu, enerji arz g\u00fcvenli\u011fini art\u0131rmak i\u00e7in uzun zamand\u0131r, \u0130spanya ve Portekiz gibi \u00fcye \u00fclkelerin Avrupa ile elektrik ba\u011flant\u0131s\u0131n\u0131n kuvvetlendirilmesi tavsiyesinde bulunuyor.<\/p>\n \u2013 Siber sald\u0131r\u0131 ihtimali<\/p>\n S\u00f6z konusu kesintisinin ba\u015flang\u0131\u00e7ta bir siber sald\u0131r\u0131dan kaynakland\u0131\u011f\u0131 y\u00f6n\u00fcnde endi\u015feler olmu\u015ftu. \u0130spanya, \u00f6zellikle Gazze\u2019de ya\u015fananlar konusunda Avrupa\u2019da en duyarl\u0131 \u00fclkeler aras\u0131nda yer al\u0131yor. \u0130srail\u2019in Gazze\u2019de devam eden sald\u0131r\u0131lar\u0131na \u0130spanya devaml\u0131 tepki g\u00f6steriyor. \u0130spanya, Rusya ile sava\u015fan Ukrayna\u2019ya da ciddi destek veriyor. Belirgin siyasi duru\u015fun \u0130spanya\u2019y\u0131 siber sald\u0131r\u0131lar i\u00e7in \u00f6nemli bir hedef haline getirdi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc yer al\u0131yor.<\/p>\n Yenilenebilir enerji kaynaklar\u0131n\u0131n elektrik \u00fcretimindeki y\u00fcksek pay\u0131n\u0131n da kesintide bir etkisi olabilece\u011fi iddialar\u0131 bulunuyor.<\/p>\n AA muhabirinin elektrik veri platformu ElectricityMaps\u2019dan derledi\u011fi bilgilere g\u00f6re, \u0130spanya kesintinin hemen \u00f6ncesinde elektri\u011finin y\u00fczde 60,2\u2019sini g\u00fcne\u015ften, y\u00fczde 10,6\u2019s\u0131n\u0131 r\u00fczgardan, y\u00fczde 10,1\u2019ini hidroelektrik santrallerinden sa\u011flad\u0131. \u00dclkede bulunan n\u00fckleer rekt\u00f6rler elektrik \u00fcretiminin y\u00fczde 9,7\u2019sini, do\u011fal gaz santralleri de y\u00fczde 6,8\u2019ini ger\u00e7ekle\u015ftirdi. Geriye kalan elektrik \u00fcretimi ise di\u011fer kaynaklardan kar\u015f\u0131land\u0131.<\/p>\n B\u00f6ylece, \u0130spanya kesinti \u00f6ncesinde elektri\u011finin y\u00fczde 80\u2019inden fazlas\u0131n\u0131 yenilenebilir kaynaklardan \u00fcretti. S\u00f6z konusu y\u00fcksek yenilenebilir kaynak kullan\u0131m\u0131n\u0131n bu dalgalanmada etkisi oldu\u011fu y\u00f6n\u00fcnde g\u00f6r\u00fc\u015fler yer al\u0131yor.<\/p>\n Uzmanlar ge\u00e7mi\u015fte, r\u00fczgar ve g\u00fcne\u015f enerjisinin h\u0131zla yayg\u0131nla\u015fmas\u0131n\u0131n \u00f6zellikle eski \u015febekelerde b\u00fcy\u00fck bask\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131na i\u015faret ediyordu.<\/p>\n \u2013 Atmosferik olaylar<\/em><\/p>\n Baz\u0131 uzmanlar kesintinin b\u00f6lgede ya\u015fanana atmosferik titre\u015fimlerden kaynaklanm\u0131\u015f olabilece\u011fi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc ta\u015f\u0131yor. Atmosferik titre\u015fimlerin elektrik hatlar\u0131n\u0131 olumsuz etkileyen ve sistemler aras\u0131nda senkronizasyon ar\u0131zalar\u0131na neden oldu\u011fu y\u00f6n\u00fcnde iddialar yer al\u0131yor.<\/p>\n \u0130spanya \u015febekesinde ya\u015fanan sistemsel bir sorunun veya bir \u00fcretim tesisindeki aksakl\u0131\u011f\u0131n t\u00fcm sistem \u00fczerinde zincirleme etkiye neden olmu\u015f olmas\u0131 da olas\u0131l\u0131klar aras\u0131nda s\u0131ralan\u0131yor.<\/p>\n AB Komisyonu daha \u00f6nce, elektrik \u015febekesinin tam entegre olabilmesi ve etkin faaliyet g\u00f6sterebilmesi i\u00e7in eylem plan\u0131n\u0131 haz\u0131rlam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n AB elektrik \u015febekesinin daha verimli \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131, elektrik a\u011f\u0131n\u0131n tamamen entegre olmas\u0131 ve altyap\u0131 modernizasyonu i\u00e7in \u015febekeye yat\u0131r\u0131mlar gerekti\u011fine dikkat \u00e7ekilen planda, AB \u00fclkelerindeki elektrik \u015febekesinin s\u0131n\u0131r \u00f6tesi iletim kapasitesinin 2030\u2019a kadar iki kat art\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in 584 milyar avroluk yat\u0131r\u0131m gerekece\u011fi belirtilmi\u015fti.<\/p>\n Ya\u015fanan b\u00fcy\u00fck \u00e7apl\u0131 elektrik kesintisinin sebebinin belirlenmesi ile birlikte Avrupa\u2019n\u0131n \u015febeke alan\u0131nda atmas\u0131 gereken ad\u0131mlar daha belirgin hale gelecek.<\/p>\n \u2013 \u201cBundan al\u0131nacak derslere bakaca\u011f\u0131z\u201d<\/em><\/p>\n AB Komisyonunun Ba\u015f S\u00f6zc\u00fcs\u00fc Paula Pinho, Br\u00fcksel\u2019de d\u00fczenlenen bas\u0131n toplant\u0131s\u0131nda, \u201cYa\u015fanan kesinti e\u015fi benzeri g\u00f6r\u00fclmemi\u015f bir b\u00fcy\u00fckl\u00fckteydi. Dolay\u0131s\u0131yla, bundan al\u0131nacak derslere bakaca\u011f\u0131z.\u201d dedi.<\/p>\n Avrupa sistem operat\u00f6rlerinin, \u0130spanya ve Portekiz ulusal sistem operat\u00f6rleri ile yak\u0131n \u00e7al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131na i\u015faret eden Pinho, kesintinin nedenleri ve ne kadar haz\u0131rl\u0131kl\u0131 olundu\u011fu konusunda \u00e7ok yak\u0131ndan g\u00f6zlemlediklerini anlatt\u0131.<\/p>\n Pinho, olayla ilgili do\u011fru ve uygun bir de\u011ferlendirme yaparak sonu\u00e7lar \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131n\u0131n zaman alaca\u011f\u0131n\u0131 ancak gerekli b\u00fct\u00fcn ad\u0131mlar\u0131 atacaklar\u0131n\u0131 vurgulad\u0131.<\/p>\n<\/p><\/div>\n