İzlanda, Avrupa Birliği (AB) üyelik görüşmelerini ağustos ayında yeniden başlatma konusunda bir oylama yapmayı değerlendiriyor.
POLITICO’nun konuya yakın kaynaklara dayandırdığı haberine göre bu durum, AB genişlemesi için ivmenin arttığı bir dönemde ortaya çıkıyor; Brüksel, Ukrayna’ya gelecek yıl kısmi üyelik sağlayabilecek bir plan üzerinde çalışıyor. Katılımda önde gelen Karadağ ise geçen ay bir başka müzakere aşamasını kapattı.
Trump’ın tehditleri baskıyı artırıyor
Reykjavík’in iktidar koalisyonu, bir önceki hükümetin 2013’te müzakereleri dondurmasının ardından AB katılım müzakerelerinin 2027 yılına dek tekrar başlatılmasına yönelik referandum yapma sözü vermişti.
Ancak jeopolitik çalkantıların olduğu bir dönemde ve Washington’un İzlanda’ya gümrük vergisi uygulama kararı ile Amerika Birleşik Devletleri (ABD) Başkanı Donald Trump’ın Grönland’ı ilhak etme tehdidi sonrasında zaman çizelgesi hızlandırılıyor.
POLITICO’ya konuşan kaynaklar, İzlanda parlamentosunun gelecek birkaç hafta içinde oylama tarihini açıklamasını bekliyor. Bir kaynağa göre, İzlandalılar evet oyu verirse diğer aday ülkelerden önce AB’ye katılma olasılıkları bulunuyor.
İlk başvuru 2009’da yapıldı
İzlanda, üç büyük ticari bankasının da çöktüğü mali krizin zirvesinde olduğu 2009 yılında AB’ye katılmak için başvurmuştu. Ancak hükümet Aralık 2013’te görüşmeleri dondurmuş; İzlanda ekonomisi hızla toparlanırken ekonomistler de euro bölgesinin olası bir çöküşü konusunda uyarmıştı. Reykjavík, Mart 2015’te AB’ye aday ülke olarak görülmemesini talep etmişti.
AB Genişleme Komiseri Marta Kos, konuya ilişkin “Genişleme konusundaki tartışma değişiyor. Giderek güvenlik, aidiyet ve rekabet halindeki etki alanları dünyasında hareket etme yeteneğimizi korumakla ilgili hale geliyor. Bu tüm Avrupalıları ilgilendiriyor” demişti. Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen da geçen ay Brüksel’de İzlanda Başbakanı Kristrún Frostadóttir ile bir araya gelmiş; ve ortaklıklarının “değişken bir dünyada istikrar ve öngörülebilirlik sunduğunu” söylemişti.
Ordusu yok
İzlanda, Kuzey Atlantik’te Kuzey Kutup Dairesi’nin hemen güneyinde stratejik öneme sahip bir konumda yer alıyor. Ordusu bulunmuyor; güvenliğini NATO üyeliğine ve ABD ile 1951’de imzalanan ikili savunma anlaşmasına dayandırıyor.
