Savaş ve kriz ortamlarında yanlış ya da manipüle edilmiş bilginin toplumsal paniğe, nefret söylemine ve güvenlik risklerine yol açabileceğine dikkat çeken Kurul, her haberin yalnızca doğruluğu değil, olası toplumsal etkileri bakımından da değerlendirilmesi gerektiğini kaydetti.
– “Hız ve rekabet baskısı doğrulama süreçlerinin ihmaline gerekçe olamaz”
Kuruldan yapılan yazılı açıklamada, yayın organlarında doğruluğu teyit edilmemiş haberlerin yanı sıra yapay zeka teknolojileriyle üretilmiş metin, fotoğraf ve video içeriklerinin hızla dolaşıma girdiği belirtildi. Bu içeriklerin önemli bir bölümünün gerçek dışı, bağlamından koparılmış ya da manipüle edilmiş nitelik taşıdığı ifade edilen açıklamada, kamuoyunun gerçeklik algısının zedelenme riski bulunduğu vurgulandı.
Açıklamada, hız ve rekabet baskısının doğrulama süreçlerinin ihmal edilmesine gerekçe olamayacağına da dikkat çekildi.
– Sosyal medya kaynaklı içeriklerde çoklu teyit
Özellikle sosyal medya kaynaklı bilgi ve görsellerin, bağımsız ve çok kaynaklı doğrulama süreçlerinden geçirilmeden haberleştirilmesinin ciddi sonuçlar doğurabileceği belirtilen açıklamada, haber merkezlerinde teknik doğrulama mekanizmalarının sistematik biçimde uygulanması gerektiği vurgulandı.
Görseller için tersine arama yapılmasının, içeriklerin daha önce farklı olaylarla ilişkilendirilip ilişkilendirilmediğinin kontrol edilmesinin ve içeriğin ilk yayımlandığı kaynağın dikkatle incelenmesinin önemine işaret edilen açıklamada; anonim ya da güvenilirliği belirsiz hesaplara dayalı paylaşımlara temkinli yaklaşılması gerektiği ifade edildi.
Deepfake ve benzeri yapay içerik risklerine karşı yüz ve ses uyumsuzlukları, senkron hataları ve görsel bütünlük bozulmalarının teknik olarak değerlendirilmesi gerektiği belirtilen açıklamada, kritik gelişmelerin en az iki bağımsız ve güvenilir kaynaktan doğrulanmadan yayımlanmamasının mesleki sorumluluğun gereği olduğu kaydedildi.
Açıklamada, tüm gazeteciler ve medya kuruluşları bu süreçte etik ilkelere bağlı kalmaya, teyit mekanizmalarını titizlikle işletmeye ve yapay zeka kaynaklı bilgi kirliliğine karşı azami özen göstermeye davet edildi.
